‘Bij nacht, het gevecht’ is het elfde gedicht van Lisette Lombé als Dichteres van België. Vooraleer je het gedicht leest, wil Lombé nog enkele woorden kwijt over haar afkomst en over datgene dat ons rechthoudt wanneer alles donker wordt.

Ik word omringd door mensen die gevoelig zijn voor zaken die op strikt bestaansniveau ontsnappen aan de zichtbare werkelijkheid, het rationele, het bevattelijke. Die mensen zijn boodschappers, bruggen, passages. Zij vinden dat dromen, ontmoetingen, beproevingen geïnterpreteerd moeten worden. Sommigen van hen hebben voeling met poëzie, anderen helemaal niet.

In 2022, toen mijn artistieke loopbaan een beslissende wending nam, kreeg ik last van angstaanvallen. Onderweg naar een creatieve workshop in het kader van het Festival van Avignon droomde ik dat ik zes tanden, mijn verhemelte en mijn tong kwijtraakte. Vreemd genoeg voelde ik geen stress in de droom. De theaterdirecteur die me verwelkomde, verklaarde dit aan de hand van een sportieve metafoor: ik fietste een helling op en moest een andere versnelling kiezen om in volle klim niet te hoeven afstappen. David Giannoni, mijn uitgever en tevens therapoëet, gebruikte de woorden instinct, levenskracht, schuilplaats, woord. Aan hem heb ik een toegenomen aandacht te danken voor beelden en verhalen die de nacht overleven.

Gisteren vroeg ik aan een AI-systeem waar feministische dichteressen tijdens hun slaap van dromen. Antwoord: ‘Ze dromen dikwijls van werelden waarin hun lichaam, hun taal en hun banden eindelijk ontkomen aan overheersing, en waar een andere rechtvaardigere, vrijere symbolische orde mogelijk wordt. Deze dromen zijn doorspekt met angsten, woede en herinneringen aan geweld, zodat luciditeit er altijd vergezeld gaat van utopie.

→ Lees hier ‘Bij nacht, het gevecht’.